HOME > AANBEVOLEN > POËZIE > De keuze van Irene 

DE KEUZE VAN IRENE 

Wie beter dan Irene,

die in de rubriek IN DE KIJKER

al zo gepassioneerd bezig bleek met poëzie,

kan ons elke maand een gedicht aanreiken? 

 

Geniet van haar keuze. 

juli 2021

EB

 

Ik trek mij terug en wacht
Dit is de tijd die niet verloren gaat:
iedere minuut zet zich in toekomst om.

 

Ik ben een oceaan van wachten,
waterdun omhuld door ’t ogenblik.
Zuigende eb van het gemoed,
dat de minuten trekt
en dat de vloed
diep in zijn duisternis bereidt.

 

Er is geen tijd.
Of is er niets dan tijd?

 

 

M. Vasalis

uit Vergezichten en gezichten, Van Oorschot - 1954

@ Rob C.Croes/Anefo 

M. VASALIS is het pseudoniem van Margaretha Drooglever Fortuyn -Leenmans, ze was een Nederlandse dichteres en psychiater. (°13/2/1909 - +16/10/98)

'Vasalis' is een latinisering van haar achternaam 'Leenmans'. De 'M' staat niet voor 'Maria' zoals soms ten onrechte wordt gemeld.

Ze groeide op aan de rand van Scheveningen, studeerde geneeskunde en antropologie aan de Rijksuniversiteit Leiden en vestigde zich na haar studie in 1939 als arts in Amsterdam. Later werkte ze als kinderpsychiater in Assen en Groningen. Ze raakte bevriend met J.C. Bloem en vele anderen in de jaren dertig in de 'salon artistique'. In 1939 trouwde ze met de latere hoogleraar neurologie Jan Droogleever Fortuyn.

In 1940 debuteerde ze met de bundel Parken en woestijnen. Andere dichtbundels zijn De vogel Phoenix uit 1947 en Vergezichten en gezichten uit 1954. De drie bundels die tijdens haar leven verschenen, bevatten in totaal slechts zo'n honderd gedichten.  Postuum verscheen in 2002 De oude kustlijn.

Ze schreef traditionele gedichten.  Vaak eindigen haar gedichten, na een reeks natuurindrukken, op een zelfbespiegeling. Daarnaast schreef ze ook enkele essays en een novelle. Haar werk is veelvuldig bekroond, onder meer met de Constantijn Huygensprijs in 1974 en de P.C. Hooft-prijs in 1982.

Men beschreef haar gedichten met: "Een schijnbaar banaal gegeven leidt tot een flits van inzicht".

Bron  Wikipedia

 

juni 2021

Binnen

 

Ze was twaalf en erg gehaast
om oud te zijn als nu, en nu
het zover is, herinnert ze
zich niet wat haar zo naar
de toekomst liet verlangen.
Ze weet alleen nog dat ze in
een opstel over later schreef:
ik word mijn eigen baas en
na een jaar ben ik zo binnen
als een huis. Het valt tegen
wat ze ziet nu ze naar binnen
kijkt vanaf de bank op het
De Coninckplein, en naast de
glasbak wacht tot er een fles
blijft staan waar nog geluk
in zit. Maar voorts is ze haar
eigen baas, als ze de mensen
met haar eigen hand naar
kleingeld vraagt en daarna
op pantoffels die van haar zijn
ergens weer een straat inslaat
en niemand nakijkt, zodat
ook niemand zich hoeft af
te vragen of ze een thuis heeft
waar haar schoenen staan.

 

Bart Moeyaert 

"In 2007 was ik aanwezig op de Nationale Dag van het Verzet  tegen Armoede (zondag 21 oktober), georganiseerd door het Antwerps Platform Generatiearmen (APGA).
Bart Moeyaert sloot de dag af in de Permeke Bibliotheek met dit gedicht. Hij las het voor in de aanwezigheid van heel veel kansarme mensen, die aan zijn lippen hingen… Heel ontroerend, ik zal dat moment nooit vergeten.

Het gedicht kreeg een vaste plek in bibliotheek Permeke aan de inkom in een ontwerp van Gert Dooreman."

 

Irene 

Bart Moeyaert is een Vlaams schrijver en dichter en de jongste van zeven zonen.

Hij studeerde Nederlands, Duits en geschiedenis aan de lerarenopleiding Sint-Thomas in Brussel. Het onderwerp van zijn afstudeerscriptie in 1986 was het oeuvre van Aidan Chambers, een schrijver die de stijl van Moeyaert in belangrijke mate beïnvloed heeft.

In 1987 begon Moeyaert freelance te werken voor het tijdschrift Flair. Hij recenseerde er kinderboeken en vertaalde artikels. Hij schreef ook uitgebreidere stukken, zoals een artikel over

het leven van Astrid Lindgren. In november 1989 ging hij werken voor uitgeverij Averbode, eerst als corrector, later als redacteur voor de kindertijdschriften van de uitgeverij.

In 2014 werd hij aangesteld door de Raad van Bestuur van het Vlaams Fonds voor de Letteren (VFL) en de Raad van Toezicht van het Nederlands Letterenfonds als intendant van het Gastland Vlaanderen/Nederland op de Frankfurter Buchmesse in 2016.

Moeyaert debuteerde op 19-jarige leeftijd met het autobiografische “Duet met valse noten”, dat bekroond werd als beste boek van het jaar door de Kinder- en Jeugdjury. Daarna verscheen jaarlijks een nieuw boek.

Moeyaert schreef ook gedichten. Op 25 augustus 2003 debuteerde hij met zijn dichtbundel “Verzamel de liefde”. Twee en een half jaar later, op 26 januari 2006, werd hij aangesteld als stadsdichter van Antwerpen. 

© Wikipedia

Moeyaert schreef eveneens enkele toneelstukken en scenario's.Hij ontving heel wat prijzen: o.a. de Boekenwelp, De Boekenuil, de Zilveren Griffel, De Gouden uil, de Astrid Lindgren Memorial Award…

 

Bron Wikipedia.

mei 2021

Tracht de verwonde wereld te bezingen.

 

Tracht de verwonde wereld te bezingen.
Gedenk de lange junidagen,
de wilde aardbeien, de druppels roséwijn.
De brandnetels , die steevast door bannelingen
verlaten panden overgroeiden.

 

Je moet de verwonde wereld bezingen.

Je aanschouwde stijlvolle jachten en schepen:

Eén had een lange reis voor de boeg,

anderen wachtte enkel het zilte niets.

Je zag vluchtelingen op weg naar nergens,

je hoorde de beulen een lied van vreugde zingen.

 

De verwonde wereld hoor je te bezingen.

Gedenk de ogenblikken waarop jullie samen waren

In een witte kamer, het gordijn bewoog.

Keer in gedachten terug naar het concert toen de muziek losbarstte.

In de herfst raapte je eikels in het park

En bladeren dwarrelden over de littekens van de aarde.

 

Bezing de verwonde wereld

en de grijze, door een lijster verloren veer,

en het zachte licht, dat dwaalt en verdwijnt

en weerkeert.

 

 

Adam Zagajewski

 

Vertaling : René Smeets en Kris Van Heukelom

 

HET GEWONE LEVEN

 

Ons leven is gewoon,

zo las ik in een verfrommelde,

op een bank achtergelaten krant.

Ons leven is gewoon,

zo las ik bij de filosofen.

Het gewone leven,
doordeweekse dagen en zorgen,

soms een concert, een gesprek,

een wandeling in de buitenwijken van de stad,

goed nieuws, slecht nieuws –

maar voorwerpen en gedachten

waren nog enigszins onaf,

ontwerpen slechts.

Huizen en bomen

snakten naar iets anders,

En ’s zomers lagen er

groene weiden over de vulkanische planeet

als een mantel over de oceaan.

Zwarte filmzalen snakken naar licht.

Wouden ademen koortsig,

wolken zingen zacht,

een goudmerel smeekt om regen.

Het gewone leven snakt.

 

Adam Zagajewski

Uit : Tracht de verwonde wereld te bezingen

© By Frankie Fouganthin - Own work, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=36719012

De Poolse dichter en essayist Adam Zagajewski (1945-2021) werd geboren in een door oorlog verminkte wereld. Hij groeide op tussen de ruïnes in naoorlogs Polen. De littekens van die oorlog, die herinnerden aan een verdwenen wereld, tekenen zijn oeuvre. De afgelopen vijftig jaar groeide hij uit tot de belangrijkste Poolse dichter.


Zagajewski studeerde filosofie in Krakau, waar hij ook begon met dichten. Hij debuteerde in 1968 en maakte deel uit van een mondige generatie Poolse dichters en kunstenaars die zich tegen het communistische regime verzetten. Zijn eerste bundels brachten hem in problemen met de overheid. In 1982 emigreerde hij naar Parijs.

 

In het begin van zijn carrière was hij nog een sociaal geëngageerde dichter, maar halverwege de jaren zeventig ontdekte hij dat dit hem niet lag. Zijn werk werd geleidelijk ‘meer lyrisch, beschouwend, beschrijvend, bezingend’,

Al in de jaren tachtig werd hij door dichters als de Poolse Czeslaw Milosz en Russische Joseph Brodsky beschouwd als de grootste dichter van zijn generatie. In 2002 keerde hij terug naar Polen, waar hij zich opnieuw vestigde in Krakau. In deze oude universiteitsstad, de poëziehoofdstad van Polen, woonden ook de Poolse Nobelprijswinnaars Czeslaw Milosz en Wyslawa Szymborska tot hun dood.

Zijn bekendste gedicht, Probeer de verminkte wereld te bezingen, kun je volgens de dichter zelf zien als een poëtisch manifest. De dag na de aanslagen van 9/11 drukte de New Yorker het groot af op haar achterpagina, waar normaal gesproken de cartoons staan.

 

Irene

bron: Wikipedia

N.a.v. het overlijden van Adam Zagajewski onlangs liet Klara Johan De Boose over hem aan het woord. De Boose, die zelf schrijver is én een groot Polen-kenner blijkt te zijn, ontmoette en interviewde Zagajewski meermaals. De twee werden bevriend. 

BELUISTER HIER HET INTERVIEW

april 2021

 

Ik weet waarom gekooide vogels zingen   

 

Vrije vogels duiken in een trage windval
en zweven mee omlaag tot die stilvalt,
en dopen hun vleugels in oranje zonnestralen
en durven het zwerk te kiezen.

 

Maar een vogel die drentelt in een krappe kooi
ziet door de tralies van zijn woede zelden iets moois.
Hij is gekortwiekt en zijn pootjes zijn geketend
daarom trekt hij zijn snavel open en zingt.

 

De gekooide vogel zingt met een angstige triller
over onbekende dingen waarnaar hij toch verlangt.
En zijn lied wordt vernomen in de verste bomen
want de gekooide vogel zingt over VRIJHEID

 

Vrije vogels azen op nieuwe vluchten
horen de passaat die de bomen laat zuchten.
Weten op bedauwde gazons verre wormen te vinden
voelen zich thuis midden der winden.

 

Maar een gekooide vogel waakt op het dromengraf
zijn schaduw krijst de nachtmerries van zich af.
Hij is gekortwiekt en zijn pootjes zijn geketend
daarom trekt hij zijn snavel open en zingt.


De gekooide vogel zingt met een angstige triller
over onbekende dingen waarnaar hij toch verlangt
en zijn lied wordt vernomen in de verste bomen
want de gekooide vogel zingt over VRIJHEID.

 


Maya Angelou


Vertaling Gert Jan De Vries

Pseudoniem van  Margueritte Johnson °4 april 1928  +28 mei 2014), was een Amerikaans schrijver, dichter, zanger, danser, burgerrechtenactivist en hoogleraar amerikanistiek.  

Angelou maakte naam met haar eerste roman ‘I know why the caged bird sings, waarin ze haar tumultueuze jeugd beschreef in het gesegregeerde zuiden van Amerika.  Deze bestseller werd verfilmd.  Haar boek ‘Just give me a cool drink of water fore I die’ werd genomineerd voor de Pulitzerprijs.

In 1981 werd ze hoogleraar amerikanistiek. Ze was betrokken bij de Civil Rights Movement, waar ze samen werkte met Martin Luther King en Malcolm X.

Ze sprak meermaals bij officiële gelegenheden van de regering van de Verenigde Staten. Bij de inauguratie van president Clinton las ze op zijn verzoek haar gedicht On the Pulse of Morning voor.

bron Wikipedia

paasgedicht 

PASEN

 

En dan is ze daar
verlegen als een scheut breekt ze
de aarde open
ze steekt haar kop op en stil
staart ze ons aan: hier ben ik.

 

Zo is de liefde
die bedolven door de dood
niet opgeeft.  Ze breekt
het graf van onmacht open
en strekt haar armen naar ons.

 

Kom hier fluistert ze
vertel me jouw verhaal en
geef me jouw broosheid.
Laat me jou omarmen en
leef voor, met en door elkaar.

 

 

 

Jürgen Soetens

 

uit 'Als de stilte spreekt'

maart 2021

Bijna lente,

de vogels zoeken

naar zingen, de bomen naar

begin van groen, de dagen gaan

geluk van zonlicht vermoeden.

 

Soms denk ik: waarom? Maar

leven is blijkbaar altijd moeten

overwinnen van stilstand, behoeden

van al wat dreigt te vergaan.

 

Ook in mezelf.

Weifelend sta ik aan het raam,

kijk onwennig naar de

knoppen in de pruimenboom en het gras,

vooral het gras.
Het is even deemoedig als vastberaden,
even overvloedig als voorzichtig.
Ik wou dat ik zo was.

 

Gabriël Smit

Lente

 

Zo helder, helderder
dan water is de lucht
doorzichtig stil
te dun om te trillen
en helemaal nieuw
nog niets erin
geen stof geen vocht
geen rimpel
overal smelt het
zwelt het glimt het

nu gaan de dingen
weer beginnen
te gebeuren
het eind
van de winter
en juist ook
tintelen stemmen
naar binnen.

 

Judith Herberg

Judith Herzberg is een Joodse, Nederlandse auteur. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd ze geïnterneerd met haar familie in Huize De Biezen in Barneveld. Toen de Duitsers het kamp ontruimden om alle Joden op transport te zetten naar Westerbork, wist zij met haar broer en zus te ontsnappen. De rest van de oorlog dook ze onder.  Haar ouders werden vanuit Westerbork naar Bergen-Belsen getransporteerd, maar zijn hier levend uitgekomen.

Herzberg schrijft gedichten, toneelstukken en scenario's voor televisie en film en kreeg heel wat prijzen voor haar werk.

Herzberg is politiek geëngageerd: zo schreef zij een ingezonden gedicht voor de NRC over Taida Pasic, het meisje dat een aantal maanden vóór haar eindexamen door de Nederlandse minister Verdonck teruggestuurd zou worden naar Servië.

Vanaf 1997 siert een dichtregel van haar de gevel van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten: "Als ik een mens was en geen steen wenste ik jullie om me heen".

bron: Wikipedia

VALENTIJN 2021

HUISELIJKE AUBADE

 

Nog  en nog en nog,  ben jij mijn liefste.
Dag en nacht en dag ben jij mijn liefste.
tot vervelens toe.

 

Ik hoor je slapen,
ik hoor in de ochtend je slaap zijn ogen opendoen.
Licht loopt op kousenvoeten door de kamer,
gaat de trap af, dekt de tafel met trage ovalen.

 

Gerinkel en koffie beklimmen het traphuis en roepen.
Ik slaap nog wat na in je afdruk,
zink weg in je diepdruk,
verdwijn in die vormvaste leegte.
Ik slaap op de wijze van jou.

 

En het zingt in mijn slaap
en je zingt het me na, ja
nog en nog en nog ben jij mijn liefste
tot vervelens toe
En dag en nacht en dag ben jij mijn liefste.

 

Leonard Nolens

februari 2021

WINTER

 

Daar is de winter
Ik kom uit bed en juich.
De wereld groeide dicht vannacht.
Vol kleine stapje staat de tuin.
gedacht wordt aan een vogel
uit een oud verhaal.

 

Ik zet de sneeuwman voor het raam
waarachter jij te lezen zit.
Ik weet nog niets van poëzie of Roland Holst.
Een winter aan zee is wat ik heel tevreden heb.

 

Nachten lang legt sneeuw zich in mijn hoofd
wanneer ik slaap.
Jij leest en schrijft jezelf naar buiten toe
terwijl je binnen blijft
en mij zo nu en dan een wandeling belooft
die je niet maakt.
Ik zie aan je gezicht
dat deze winter je meer en meer verdicht.

 

Johanna Kruit

Johanna Kruit werd geboren in Zoutelande op 14 december 1940.
Ze heeft een sterke binding met de zee en de duinen, en dat kan je terug vinden in haar gedichten en verhalen. Ook nachtelijke taferelen en dromen zijn vaak een inspiratie.
Zij debuteerde in 1976 met ‘Achter een glimlach’ en schreef nadien nog heel wat poëziebundels en proza.
In 1989 verscheen haar eerste dichtbundel voor de jeugd. Ze spreekt jongeren en kinderen aan door moeilijke levensvragen in eenvoudige woorden weer te geven.
Het ritme speelt in haar gedichten een bijzondere rol.

januari 2021

HUWELIJKSLIEDJE

 

We trouwen dit jaar met de wolken
We dansen dit jaar met de zon.

 

We laten ons niet langer stalken.
De wereld draait door zonder ons.

 

We timmeren dromen uit dorpen
Waar haast in zijn hemd is gezet.

 

Gebruiken wat weg is geworpen:
een stoel en een tafel, een bed.

 

We trouwen dit jaar met de wolken.
We dansen dit jaar met de zon.

 

We blijven met branie vertolken
De passie van toen het begon.

 

We scheren laag boven de daken.
We nestelen ons hoog in de nok.

 

Geen hond hoeft het erf te bewaken.
Er zit toch geen geld in de sok.

 

We trouwen dit jaar met de wolken.
We dansen dit jaar met de zon.

 

We smelten geweren en dolken.
We hijsen de witte japon.

 

 

Peter Theunynck

Ik koos voor januari, nieuwjaarsmaand, een gedicht van Peter Theunynck.

 

Peter kreeg heel wat prijzen voor zijn poëzie. Hij schreef de biografie van Karel van den Woestijne, waarvoor hij ook een prijs kreeg. In 2016 schreef hij een roman.

 

Peter woont in het Antwerpse Zurenborg en is een warme, lieve man. Hij werd vorig jaar uitgenodigd voor een lezing in de Academie van Beveren. Hij is een supporter van De Passanten.

 

Irene

Peter Theunynck  is freelance tekstschrijver, vertaler en auteur. Sinds januari 2020 is hij vast secretaris van de KANTL (Koninklijke Academie voor Taal en Letteren).

Als dichter debuteerde hij met Berichten van de Pan American Airlines & C° (1997), een bundel die genomineerd werd voor de C. Buddingh’-prijs. Zijn gedichten werden herhaaldelijk bekroond: Poëzieprijs van de provincie Antwerpen, Guido Gezelleprijs van de Vlaamse Academie, Gerard Michielsprijs.

In 2010 verscheen zijn biografie van Karel van de Woestijne, genomineerd voor de AKO-literatuurprijs en bekroond met de Essayprijs van de provincie Antwerpen. Het boek was ook zijn doctoraal proefschrift (KULEUVEN).

In 2013 was hij vrije stadsdichter van Brugge.

In 2016 verscheen zijn eerste graphic novel, Nel. Een zot geweld, een samenwerking met Lies Van Gasse. In datzelfde jaar debuteerde hij als romanschrijver met De Slembroucks.

Recentste boeken

  • Theunynck Peter (2016), Nel. Een zot geweld (i.s.m. Lies Van Gasse). Amsterdam:   Wereldbibliotheek. (graphic novel)
  • Theunynck Peter (2016), De Slembroucks. Amsterdam: Wereldbibliotheek. (roman)
  • Theunynck Peter (2018), Tijdrijder. Amsterdam: Wereldbibliotheek. (poëzie)
  • Theunynck Peter (2018), Oma is kwijt. Amsterdam: Wereldbibliotheek (kinderboek)

geplukt uit zijn blog.

 

Geïnteresseerd? HIER kan u hem volgen. 

Voor een meer uitgebreide bibliografie, klik HIER.

december 2020

IK MOCHT KIEZEN

 

Ik mocht kiezen.
Ik wist het niet.
Ik koos de vrede.

De waarheid en de schoonheid,
ik liet ze gaan,
en ook de wijsheid en de weemoed -
zelfs de liefde
die zo verwonderd naar mij keek,
zwarte wolken dreven met haar mee.

Vrede, het was vrede.
En in de verste uithoeken van mijn ziel
dansten wezens
waarvan ik zelfs nog nooit had gehoord!

En in de hemel hing een andere zon.

 

Toon Tellegen

uit  ‘Een dansschool’ 1992

Geen ‘klassiek’ kerstgedicht, ik koos voor een gedicht van Toon Tellegen met VREDE als grote waarde. Aandacht voor vrede en hoop op vrede is vooral in deze Kersttijd belangrijk.

Toon Tellegen °1941 was huisarts en schrijver. Hij schreef kinderboeken, proza, toneel, filmscenario’s en poëzie, meestal met een filosofisch inslag. Hij kreeg, terecht, veel prijzen voor zijn werk.

Irene

Dieren kunnen niet praten, zelfs kinderen weten dat. Als ze toch praten, is er meer aan de hand. Tellegen schreef de verhalen voor zijn dochter, iedere avond voor het slapengaan kreeg ze er eentje te horen. Ondertussen kennen we ze allemaal: de mier en de eekhoorn en al die andere bosbewoners uit de dierenwereld die Tellegen schetst. Ze praten, voeren gesprekken, en hoe. 

Het klinkt eenvoudig, amusant, bizar soms en de filosofische ondertoon is nooit ver weg. Het is wellicht de belangrijkste reden waarom zijn dierenverhalen ook hun weg vinden naar volwassene, en niet alleen kinderen bekoren.

In 2007 kreeg Toon Tellegen de Constantijn Huygensprijs voor al zijn boeken, verhalen en gedichten.

 

Tijd en zin om uw Toon Tellegenkennis wat op te frissen?

Lees HIER de verhalen uit de bundel 'Langzaam, zo snel ze konden' met prenten van Mance Post 

© Patricia De Groot

november 2020

GEDICHT VAN HET LIED VAN DE HOOP

 

Geef mij lelies,
lelies en rozen eveneens.
maar heb je geen lelies, noch rozen als geschenk,
heb dan althans de wil om mij lelies te geven
en eveneens de rozen.

Je wil is mij genoeg, als je die hebt,
de wil om mij lelies te geven
en rozen eveneens,
en ik zal lelies hebben -
de allermooiste lelies-  en ook de mooiste rozen

Zonder iets te krijgen, tenzij het geschenk
dat niets is dan jouw WIL
om mij lelies te geven en rozen eveneens

 

Fernando Pessoa

Uit In ons leven tallozen

Een prachtig gedicht, een hunkering naar een geschenk…. Niet het concrete geschenk is belangrijk, de Wil op zich is voldoende als geschenk.

Irene 

Een gedicht van Fernando Pessoa, één van de belangrijkste Portugese dichters.
Tijdens zijn leven publiceerde hij slechts enkele gedichten.  Na zijn dood, op 47 jarige leeftijd, werd een kist gevonden met 27 duizend volgekrabbelde papiertjes. 
Hij schreef onder de naam Pessoa, maar had ook tientallen ‘heteroniemen,’ afzonderlijke schrijverspersoonlijkheden, met elk een eigen stijl.

En u? Is dit poëzie waar u van houdt? Hoe waardeert u dit gedicht?

Rating: 5 sterren
2 stemmen

Vertel anderen over ons. Deel deze webpagina met uw netwerk.